“Hasta Adam” tabirinin ortaya çıkışı

hasta adam

Dostlar size bu ve bundan sonraki diğer yazımda Avrupa’nın ikiyüzlülüğü üzerine iki olaydan bahsetmek istiyorum. Bunlardan birisi Viyana Kongresi’dir. Diğeri de sürpriz olsun, diğer yazımda bahsedeyim. Tabii ki bu ikiyüzlülükten kastım bize olan durumlarıdır.

Avrupa tek bu iki olay dışında değil tarihin her döneminde ikiyüzlü olmuş ve bu durumu bize karşı kullanmaktan çekinmemiştir. Zira İnsan Hakları ya da özgürlükler gibi konularda öncü olmasına karşın bunun tam aksi uygulamalarına rastlamak mümkündür. Fakat ben bu yüzsüzlüğe ya da ikiyüzlülüğe örnek teşkil eden iki meseleyle alakalı bilgi vermeyi ve üzerine bir değerlendirme yapmayı düşünüyorum…

Dostlar Viyana Kongresi nedir? Niçin toplanmıştır? Kongre kararları nelerdir? Anlatmaya başlayayım.

Öncelikle kongrenin toplanma amacı: Napolyon’nun sebep olduğu savaşlarla bozulan Avrupa sınırlarını ve siyasal dengeyi yeniden düzenlemek. Bir diğer amacı da: Fransız İhtilali’nin yaydığı özgürlükçü ve eşitlikçi düşüncelere karşı mutlak krallıkları koruyacak önlemler almak.

Kongrenin toplanma tarihi Ekim 1814 ve Haziran 1915 tarihleri arasıdır.

Metternich sistemi
Klemens von Metternich (1773 – 1859)

Kongreyi yöneten devletler: Avusturya, İngiltere, Prusya ve Rusya olmuştur. Diğer Avrupa ülkeleri de katılmış fakat bu dört devletin öncülüğünde kararlar alınmış olup kongreyi yönetmişlerdir. Osmanlı Devleti de kongreye çağrılmıştır fakat katılmamıştır. Çünkü Bükreş Anlaşması’nda Sırplara verilen hakların arttırımı istenebileceği için Osmanlı Devleti katılmak istememiştir. Yani azınlık hakları konusundan dolayı katılmak istememiştir Devlet-i Âliyye…

Kongrenin başkanlığını Avusturya Başbakanı Metternich yapmıştır. İlk kez Osmanlı için “Hasta Adam” tabiri bu kongrede dile getirilmiş; ortaya koyan Rus Çarı I.Nikolay olmuştur.

Kongre Kararları ise şöyledir:

1.Fransa’nın ele geçirmiş olduğu yerlerin hepsi elinden alınıyordu
2.Germen Konfederasyonu kuruldu.
3.Belçika ve Hollanda birleştirilecek ve Niederland Devleti kurulacak.
4.İsveç ve Norveç krallıkları birleştirilecek ve İsveç-Norveç Krallığı kurulacak.
5.İtalya’da hükümet kuruldu.
6.Fransa ihtilalden önceki sınırlarına çekildi.
7.İsviçre 22 kantondan oluşan bağımsız bir devlet olarak kuruldu.
8.Avusturya, Doğu Galiçya, Lombardiya ve Venedik’i alacak.
9. Napolyon’un hükümetlerine son verdiği krallar tekrar memleketlerine ve tahtlarına sahip olacaklar.

Dostlar bu kongre sonrası Avrupa’da Napolyon tekrar ülkesinin başına geçince Rusya, Avusturya ve Prusya Kutsal İttifak kurdular. Amaç mutlakiyetçiliği güçlendirmektir. Yine sonradan Dörtlü İttifak ortaya çıkmıştır. Bu ise İngiltere Rusya, Prusya ve Avusturya arasında yapılmıştır. İttifakın kurucusu Metternich’tir. Bu yüzden buna Metternich Sistemi de denir ve ayrıca Restorasyon Dönemi de…

Yine kongreye karşı Avrupa’da sonradan 1830 İhtilali ortaya çıkmıştır. Avrupa mutlak krallıkları milliyetçilik, özgürlük fikrine karşı korumak istemiştir. Bu kongre bunun mahsülüdür.  Lakin Avrupa, söz konusu Osmanlı olunca bu fikirleri sonuna kadar kullanmıştır. Avrupa için korktuğu bu özgürlükçü düşünceleri Osmanlı için Balkan ulusları olmak üzere tüm etnik gruplara pompalamıştır. İşte iki yüzlülüklerinin ilki burdan gelir. Kıta içerisindeki çok uluslu krallıkları koruma çabası hatta birleştirerek daha da büyütmüştür. Osmanlı için ise çok uluslu yapıyı kullanmış ve parçala-böl stratejisi gütmüştür. Hatta sırf Osmanlı’yı parçalamak için Dünya Savaşı çıkarmayı bile göze almıştır. Bunun için bütün etnik gruplara vaatler sunmuş ve azınlıkları “devlet olma” fikriyle Osmanlıya kışkırtmıştır.

Avrupa kendisi için istemediği şeyleri bizler için kullanmaktan ve uygulamaktan çekinmemiştir. Yalnız dostlar elbette müsterih olunuz bu ikiyüzlülük de cezasız kalmaz elbet… Avrupa da yaptığı şeylerin sonuçlarına gün gelir katlanır. Yeter ki bizler her daim akıllı olup oyunları farkedelim…

Mesut Buldu

Yorum Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir