Medeni Kanuna Göre Evlenme Yaşı ve Şartları

Bir önceki yazımızda nişanlanma konusunu, karşılaşılabilecek sorunları ve bu sorunlara uygulayabileceğimiz çözümleri işlemiştik.

Bugün de nişanlanmadan sonra gelen yuva kurma ölene kadar aynı yastığa baş koyma arzumuzu gerçekleştirdiğimiz evlenme müessesesini inceleyelim. Evlenme konusunda da medeni kanunumuz bizim için büyük bir yol gösterici oluyor.

Onsekiz yaşını doldurmayan kişiye hukukumuzda küçük, on sekiz yaşını dolduran kişiyede ergin denir. Evlenme ehliyetini Medeni Kanunu’nun 124. maddesinde düzenlemiştir. Maddeye göre erkek veya kadın on yedi yaşını doldurmadıkça evlenemez. Ancak on yedi yaşını dolduran kişinin evlenme konusunda sadece kendi rızası yeterli değildir. Yasal temsilcisinin (velisinin) rızası da gereklidir. (TMK 126: Küçük yasal temsilcisinin izni olmadıkça evlenemez.) Ancak haklı bir sebeb olmadan evlenmeye izin vermeyen yasal temsilciyi dinleyen hakim TMK madde 128 uyarınca küçüğün evlenmesine izin verebilir.

17 yaşını doldurup evlenmesine ailesi tarafından izin verilmeyen kişinin hakim izniyle evlenebilmesinin hukumuzun evlilik birliğine verdiği gösterdiğini düşünüyoruz. Evlenme yaşını onyedi olarak düzünleyen 124. maddenin devamında da onaltı yaşını dolduran kişinin hangi koşullar da evlenebilceği hüküm altına alınmıştır. (TMK 124/ f.2 : Ancak hakim olağanüstü durumlarda ve pek önemli bir sebeble onaltı yaşını doldurmuş olan erkek veya kadının evlenmesine izin verebilir olanak bulundukça karardan önce anne ve baba veya vasi dinlenir.) Olağanüstü durum ve önemli sebeb olarak nelerin sayılabileceği kanunda gösterilmediğinden bu hallerin neler olduğunu veya gösterilen sebebin olağanüstü veya önemli olup olmadığına da hakim karar verecektir.

temyiz-gucu
“TMK 128: Hakim haklı sebeb olmaksızın evlenmeye izin vermeyen yasal temsilciyi dinledikten sonra, bu konuda başvuran küçük veya kısıtlının evlenmesine izin verebilir.”

Toparlamak gerekirse on sekiz yaşını dolduran erkek veya kadın kimsenin iznine gerek almaksızın on yedi yaşını dolduran erkek veya kadın yasal temsilcisinin izniyle (TMK 128: Hakim haklı sebeb olmaksızın evlenmeye izin vermeyen yasal temsilciyi dinledikten sonra, bu konuda başvuran küçük veya kısıtlının evlenmesine izin verebilir.) On altı yaşını erkek veya kadın olağanüstü durum ve sebeblerin varlığı halinde hakim izniyle evlenebilir.

Medeni kanunumuza göre onaltı yaşını doldurmayan erkek veya kadın hiçbir koşulda evlenemez. Kanunumuzda bu hüküm bulunmasına rağmen küçük çocukların imam nikahıyla evlenmesine henüz hukukumuzca bir çözüm bulunamamıştır. Şu hususuda atlamayalım erginlik onsekiz yaşını doldurmayla kazanılır ancak evlenme de kişiyi ergin kılar (TMK madde 11: Evlenme kişiyi ergin kılar.)

TMK madde 125’e göre ayırt etme gücüne sahip olmayanlar evlenemez. Ayırt etme gücü kişinin neyin iyi olduğunu neyin kötü olduğunu bilecek, yaptığı ve yapacağı hareketlerin ne sonuç doğuracağını ve buna göre davranacak durumda olduğunu ifade eder.

Ayırt etme gücü (Temyiz kudreti);

– Akıl hastalığı

– Akıl zayıflığı

– Yaş küçüklüğü

– Sarhoşluk hallerinde ortadan kalkar ve bu dört halden biri olduğu takdirde kişi evlenemez.

Akıl hastalığı evlenme engeli olarak sayılmıştır ancak TMK Madde. 133 akıl hastalarının evlenmesine tıbbi sakınca bulunmadığı resmi sağlık kurulu raporuyla anlaşılmadığı sürece engel koymuştur. Yani evlenmesinde tıbbi sakınca bulunmadığı resmi sağlık kurulu raporuyla sabit olan akıl hastaları evlenebilirler. TMK madde 127′ ye göre ”Kısıtlı yasal temsilcisinin izni olmadıkça evlenemez.

– Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı. (TMK Madde 405)

– Savurganlık , alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı kötü yaşama tarzı. (TMK Madde 406)

– Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olma durumu. (TMK made 407)

– İlgilinin isteği. (TMK madde 408)

Bu dört nedenin varlığı halinde kişi belli işlemleri yapmaktan alıkonulur ve bu işlemleri onun yerine yapacak ”kayyım” veya “vasi” atanır. Yani yukarıdaki nedenlerin bir veya birkaçının varlığı sebebiyle kısıtlanan kişinin evlenebilmesi için TMK madde 127’e göre vasisinin iznini alması gerekir. TMK madde 128’e göre haklı bir sebeb olmaksızın evlenmesine izin vermeyen yasal temsilcisini dinleyen hakim bu konuda başvuran kısıtlının evlenmesine izin verebilir.

– Üstsoy (anne baba veya dede nine) ile altsoy (çocuklar veya torunlar) arasında; kardeşler arasında; amca, dayı, hala ve teyze ile yeğenleri arasında,

– Kayın hısımlığı meydana getirmiş olan evlilik sona ermiş olsa bile, eşlerden biri ile diğerinin üstsoyu ve altsoyu arasında,

– Evlat edinen ile evlatlığın veya bunlardan biri ile diğerinin altsoyu ve eşi arasında evlilik TMK madde 129 uyarınca YASAKTIR.

TMK Madde 130’a göre ”yeniden evlenmek isteyen kimse önce evliliğin sona ermiş olduğunu ispat etmek zorundadır.” Bu ispat ise evlilik ölümle sona erdiyse vukuatlı nüfüs cüzdanı örneğiyle eşin ölü olduğunu göstererek veya evlilik boşanmayla sona erdiyse boşanmaya karar verilen mahkeme ilamıyla sağlanabilir.

Boşanan kadının yeniden evlenebilmesi için daha sıkı şartlar öngörülmüştür. İddet süresi dediğimiz 300 günlük bir süre vardır. Kadın bu süre dolmadan evlenemez. Ancak kadın gebe olmadığının anlaşılması veya evliliği sona eren eşlerin yeniden birbiriyle evlenmek istemeleri halinde mahkeme bu süreyi kaldırır. (TMK Madde132)

Kadının bekleme (iddet) süresini beklemeden evlenmesi durumunda evlenmenin geçersiz sayılması da söz konusu değildir.

Kimlerin hangi koşul ve durumlarda evlenebileceğini elimizden geldiğince anlatmaya çalıştık. Bir sonraki yazımızda görüşmek üzere.

Rukiye Köme
Hukukçu

249 Yorum Var

  1. Evlenince Benim eşimin geçek yaşı 18 oldugunu söyleniyo kayınbabam nufusta 2yaş küçük vurmuş aldığım bilgilere göre

  2. Yok abla şikayetçi yok zaten herkezin rızasıyla evlendik zaten biz evlenince eşim gecek yaşına göre reşiti ama evde dogdugu içinn nufusta 2 yaş küçük vurulmuş hane benim diyeceğim şu ifademizi verdikten sonra bi kamu davası olurmu

  3. Merhaba Rukiye kolay gelsin nişanlım 12_12_1999dogumlu resmi nikah yapabilirmiyiz şimdi yapılmaz ise ne zaman yapabiliriz.

  4. Merhaba Rukiye Hanım,
    Ben Kerem. Kız arkadaşım 16.09.2000 doğumlu ve 1 aylık hamile. Eğer hastaneye kontroller vb. durumlar için gidersek polis mahkeme tutuklama gibi bir sıkıntı olur mu? Kızın ailesi şikayetçi olmayacak ve kız kendi rızasıyla birlikte olduğunu ifade edecektir polislere eğer böyle bişey olursa. Buna rağmen herhangi bir işlem başlatılır mı polis tarafından?
    Teşekkürler☺

  5. Merhaba Rukiye hanım kolay gelsin ben nişanlıydım nişanlım da 17 yaşında ama aile vi sebep ler yüzünden nişan dan ayrıldık ama birbirimizden vazgeçmedik halen daha konuşuyor uz ara da görüşüyoruz ama nişanlımın ailesi kızlarını benimle görüşme lerine konuşmalarına istemiyor lar mış ailesi polise şikayet edecek oluyor Muş böyle bi durumda herhangi bir sorunla karşılaşır mıyım Rukiye hanım yardımcı olursa nız sevinirim

  6. Merhaba Rukiye hanım ben 08.05.2000 doğumluyum 02.08.2016 tarihinde esimden hamile kaldım su an doğuma yaklasik 3-4 ay kaldı ben dogum yaptığında 17 yaşıma girmeme çok az kalicak erken doğum olmazsa ailem şikayetlerini çektiler benim de şikayetim yok ben 16 yaşında doğum için herhangi bir hastaneye gidersem eşim için ne gibi sıkıntılar çıkar polis gelip esimi alır mı tutuklama çıkar mı bebeği benim nufusuma mi kayıt olur çünkü eşim su an başkasıyla boşanma aşamasında

  7. Rukiye hanim şimdi ben 26.07.2000 doğumluyum temmuzun 31 de Nisan yapttik biz normalde aile izniyle evlene biliyoruz diye biliyoduk ama babam geçenlerde 3 tane hakime sormuş ucude 18 önce evlenmesi yasak demişler bn bu çocuğu çok seviyorum babamda tutturdu 18 beklemez diye bide size soralım dedik şimdi bn temmuz ayında 18 gün alıyorum aile izniyle evlene bilirmiyim. Evlendikten diyelim sikayet fln gelirse hapislik bi durum varmı cvp verirseniz çok mutlu olurum tessekurler ☺

  8. Ben 01.01.2001 sevgilimle 1996 biz geçen sene kaçtım ve geri aldılar sonra ailem çocuğu istemiyor kacsam mamale olurmu bir sıkıntı cikarmı peki

  9. Sevgilim 22 temmuz 2000 dogumlu biz kacarak evlenmek istiyoruz sevgilim kacmakta kararli ailesi kizi vermek istemiyor kacirsam herhangi bir ceza alirmiyim kiz baba evinde mutsuz kactigim zamn haytta geri donmem diyor cunku babsinin dovucegini biliyor sikayettci olduktan sonra kizi geri alirlarmi yada sikayetci olduktan sonra babasini ikna edip izin aldiktan sonra bisey olurmu herhangi bir ceza alirmiyim

  10. Merhaba ben yeliz 14.08.2000 doğumluyum nisanliyim düğün ü mayıs gibi yapmak istiyoruz evlenebilirmiyiz acaba bir sıkıntı olur mu hemen cevap verirseniz sevinirim.

  11. Merhaba ben yeliz 14.08.2000 doğumluyum nisanliyim düğün ü mayıs gibi yapmak istiyoruz evlenebilirmiyiz acaba bir sıkıntı olur mu hemen nasıl olur ne yapmak gerekiyor.

  12. Selamun aleykum ablacigim nasilsiniz.
    Ablacigim bir sorum olacak size benim kiz arkadasim 2001 temmuz dogumlu.ablacigim biz arkadasimla cinsel beraberlik yasadik ve ikimiz de kendi istegimizle yasandi.bu olay ortaya cikarsa ceza alma durumum varmi .kiz arkadasim kendi istegimle felan dedigi halde.yinede ceza alirmiyim.ailesi duysa benden sikayetci olurlar belki.hani 15.18 yas konusu gecmisya abla .ailesinin sikayeti onemlimi .ve aramizda ne nisan ne soz birsey yok.diyelimki ortaya cikti ailesi sikayetci oldu kiz ben istegimle yaptim dese. Aileside davasini sonradan cekse dava dusermi

    1. Kamu davasına döner CMK nın 103. Maddesi gereğince ceza alırsın dava düşmez

  13. Merhaba ben 09.02.1999 doğumluyum. Annemle babam ayrı velayetim annemde babamla senelerdir gorusmuyoruz evlenebilmem için annemin imzası yeterli midir? Birer 18 imi ne zaman dolduracağım şimdiden teşekkürler

  14. 26.01.1998 doğumluyum 19 yaşımı doldurmuş 20 yaşından gün almış mı sayılıyorum yoksa 18 yaşımı doldurmuş 19 dan gün almış mı oluyorum. Kendi rızam ile kaçarak evlenmemde bir sorun olmuyor sanırım , fakat aile bireyleri polis avukat mahkeme vs ilişkileri iyi olması durumunda da zorla geri alacak değildirdirler umarım 😂 Ayrıca fark ettim ki reşit olduğumu bildiğim halde korku içindeyken benden küçük herkes kaçıp evlenecek 😂

  15. Ben 1998 dogumluyum. Sevgilim ise 06.05.2000 li bu yıl yeni yaşına girdiğinde nasıl evlenebiliriz aile izni gerekiyormu .

  16. Rukiye hanım Evlenmek için mahkemeye davayı kızın babası mi açıyor mahkeme tahminen ne kadar sürer olağanüstü durumlar nelerdir

  17. Merabalar ben 23 nisan 2000 dogumluyum 17 yasını doldurmus olanlar aıle ımzasıyla evlenebılıyolarmıs pekı ben suan yıl olarak 17 yım zaten ama 23 nısanı beklemek zorundamıyız? Bua rada ben zaten 7 aydır ımam nıkahlı evlıyım ozaman 16 yasındaydım dıye mahkemeye aılelerımız evlenme ıznı almak ıcın basvurmuslardı cvp gelmıstı ama gelen kagıtı bulamadık mahkemehe gıdemedık sımdı sıkıntı olmaz dımı?

Yorum Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir