Dondurmanın İcadı

Bu yazı 10 kez okunmuştur.

Dondurmanın buluşuna ilişkin bazı rivayetler vardır. En güçlülerden birisi Roma İmparatoru Neon’un icat ettiğidir. Ancak bazı bulgular, milattan önce 4. Yüzyıla dayandığını fakat Mezopotamyalılarca M. Ö. 2000 yıllarında buz evlerinin kullanıldığına ilişkin sağlam kanıtlar da mevcuttur. Bu nedenle dondurmayı icat edenler arasında Mezopotamyalılar da vardır. Diğer bir taraftan Mısır medeniyetinde de sıcak yaz mevsimlerinde buzun kullanıldığına dair kanıt ve efsaneler vardır. Gerçekte dondurmanın net icadı ve tarihi hakkında bir şey söylemez zordur.

Roma’yı yakan İmparator Neron’un dondurma benzeri bir tatlı yediği, bu tatlı için buzu dağlardan getirttiği ve bu buzlarla tropikal meyveleri karıştırdığı yaygın bir söylence vardır. Adeta bu tatlının düşkünü olmuştur.

Çin’de de buz, şerbet ve süt kullanılarak dondurma benzeri tatlıların yapıldığı ve bu tatlıların günümüz dondurma tarifine en yakın tarife sahip olduğu bilinmektedir. Bu yüzden gerçek dondurma mucitlerinin Çinliler olduğu söylenebilir. İlerleyen zamanlarda Çin’den Anadolu ve Avrupa’ya gelen bu tatlı tarifi, içerisine farklı gıdaları da alarak çeşitlendi ve ilk olarak Fransız, İtalyan soylularınca denendi.

Amerika’da ise ABD Başkanlarından Thomas Jefferson ve George Washington misafirlerini dondurmalarla karşılar ve özellikle ikramda bulunurdu. Tarihler 1774’ü gösterdiğinde ise bir ilk gerçekleşti ve Londra doğumlu Philip Lenzi adında bir garson, dondurma ve daha birçok farklı türde tatlı, şekerleme yapabildiğine ilişkin bir gazete ilanı verdi. New York gazetesinde ilan yayınlandı. Yine bilinen ilk dondurma salonu ise 1776’da New York kentinde açılmıştır. Sonraları bilinen ilk büyük ölçekte dondurma tesisi Jacob Fussell tarafından Baltimore’de kuruldu.

1800’lü yıllara gelindiğinde bu tatlı sert bir tatlı olarak biliniyordu. Günümüzün malum olan dondurma kıvamı da İngiliz kimyager tarafından bulundu. O yıllarda dondurma buz ve tuz tabakasıyla kaplı döner yayıklarda dövülür ve bu şekilde yapılırdı. 1900’lerin akabinde soğutucu makinelerin de gelişmesiyle dondurma kültürü artı, çeşitliliği çoğaldı. Külah ise 1904’te Missouri Louis’te tertiplenen dünya fuarında ortaya çıktı.

Günümüzde gerek Türkiye’de, gerek Avrupa veya tüm dünyada birçok farklı özellikte dondurma üzeren onlarca firma ve marka vardır. Her birinin de temelinde aynı tarif yatmakta, ilave içeriklerle zenginleştirilmektedir.

Yorum Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir